وجود سومین دیوار دفاعی طولانی جهان، استان گلستان را متمایز کرده و از شگفتی های این استان به شمار می آید.
به گزارش روابط عمومی و امور فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان گستان دیوار بزرگ گرگان طولانی ترین اثر معماری ایران باستان (به طول 200 کیلومتر) بعد از دیوار چین (به طول 6000 کیلومتر) و سمیز آلمان (به طول 548 کیلومتر) به عنوان سومین دیوار دفاعی دنیا نام برده شده است .
این اثر یکی از بارزترین آثار معماری دشت گرگان است که از دریای خزر (روستای صفا ایشان در شهرستان گمیشان) شروع شده و تا ارتفاعات نیلی کوه واقع در جنگل گلستان در محدوده ی شهرستان کلاله امتداد دارد.
نامهای متعددی بر این اثر اطلاق شده است از جمله : سد انوشیروان ، سد اسکندر ، سد فیروز ، قزل آلان (مار سرخ) یا قزل آلانگ . در طول این دیوار 40 قلعه وجود دارد که با پلان مربع یا مستطیل احداث شده اند.
براساس شواهد و یافته های معماری که در کاوش های این اثر تاریخی بدست آمده است زمان ساخت دیوار تاریخی گرگان به ساسانیان می رسد.
